Werknemersincentives, deel 3: opties op (certificaten van) aandelen

Nadat wij hier al deel 1 en deel 2 over werknemersincentives plaatsten, vandaag deel 3, het aanbieden van opties op aandelen of certificaten van aandelen aan personeelsleden.

Het belangrijkste verschil tussen het aanbieden opties op aandelen of certificaten van aandelen aan personeelsleden in plaats van de aandelen of certificaten van aandelen is het feit dat de personeelsleden bij een optie een recht krijgen om in de toekomst aandelen of certificaten van aandelen te verkrijgen. Voor veel werkgevers is dat een mooie oplossing om personeelsleden die belangrijk zijn of worden voor een langere termijn te kunnen binden, bijvoorbeeld omdat de waarde van die personeelsleden alleen nog maar toeneemt, terwijl er nog niet direct eeuwigdurende winstrechten aan deze personeelsleden hoeven te worden verstrekt.

De keuze tussen een optie op een aandeel of een optie op een certificaat van een aandeel zal een keuze zijn die gemaakt kan worden aan de hand van de eigenschappen van deze verschillende mogelijkheden, zoals besproken in deel 1 en deel 2 over werknemersincentives. Het verstrekken van opties vraagt in de eerste plaats om een goed optiecontract, waarin de voorwaarden die zijn verbonden aan het recht van de werknemer zijn beschreven. Echter, ook voor de periode waarin de werknemer van zijn recht gebruik heeft gemaakt en aandelen of certificaten van aandelen zijn verkregen, zullen afspraken met de werknemer moeten worden gemaakt, net als wanneer direct aandelen of certificaten van aandelen aan de werknemer waren verstrekt.

De fiscale gevolgen zijn ook voor opties van groot belang en het inwinnen van (tijdig) fiscaal advies is ook hier essentieel. Opties bieden voor een werkgever vaak goede mogelijkheden om personeelsleden een incentive te bieden, maar te vaak wordt onvoldoende nagedacht over de fiscale gevolgen, die zowel bij de werkgever als de werknemer kunnen liggen.

Opties bieden de werkgever dus een goede mogelijkheid om de werknemer ‘een worst voor te houden’, zonder dat er direct winstrechten aan werknemers worden verstrekt, maar tijdig advies is van groot belang omdat het optierecht ook valkuilen voor beide partijen met zich mee kan brengen.

Werknemersincentives, deel 2: certificaten van aandelen

Nadat wij hier vorige week geleden een eerste blog over werknemersincentives plaatsten, vandaag deel 2, het aanbieden van certificaten van aandelen ("Certificaten") aan personeelsleden.

Net als het aanbieden van aandelen aan personeelsleden is ook het aanbieden van Certificaten een vrij eenvoudig te nemen stap. Belangrijkste voordeel van een certificaat ten opzichte van een aandeel is dat een werknemer met een Certificaat geen stemrecht krijgt. De werknemer met een Certificaat heeft in veel gevallen wel een vergaderrecht en dus het recht om op een algemene vergadering van aandeelhouders aanwezig te zijn en het woord te voeren, maar stemmen mag hij of zij niet.

Verder heeft een werknemer met een Certificaat - zonder verdere afspraken - net als bij een aandeel een eeuwigdurende winstrecht. Ook bij Certificaten is dus van het grootste belang dat er goede afspraken worden gemaakt over het terugverkopen door de werknemer van de Certificaten, onder bepaalde voorwaarden, op een vergelijkbare wijze als bij aandelen. En bij het verstrekken van Certificaten zal net als bij het verstrekken van aandelen gelden dat het inwinnen van advies ten aanzien van de prijs van een aan een werknemer uit te geven Certificaat vanuit fiscaal oogpunt van groot belang is.

Al met al, veel verschil tussen aandelen en Certificaten is er niet. Het belangrijkste verschil ligt besloten in de afwezigheid van stemrecht bij Certificaten, voor veel ondernemers een belangrijke voorwaarde voor het verstrekken van een incentive aan hun werknemers.

Werknemersincentives, deel 1: aandelen

Het bieden van incentives voor werknemers wordt steeds belangrijker en kan ook in economisch lastiger tijden een goed werkbaar instrument zijn om werknemers langdurig(er) aan een onderneming te binden. In de komende weken zullen we in dit blog aandacht besteden aan enkele vormen van werknemersincentives en de belangrijkste elementen en valkuilen daarvan. Vandaag deel 1, het aanbieden van aandelen aan personeelsleden.

Het aanbieden van aandelen aan personeelsleden is een vrij eenvoudig te nemen stap en lijkt daarom voor veel ondernemers aantrekkelijk. Bedenk echter goed dat met en aandeel - zonder verdere afspraken - een eeuwigdurende winstrecht en een eeuwigdurend stemrecht aan een werknemer wordt verstrekt. Van het grootste belang is dus dat er goede afspraken worden gemaakt over het terugverkopen door de werknemer van de aandelen, onder bepaalde voorwaarden. Dat kunnen zeer voor de hand liggende gevallen zijn, zoals ontslag van de werknemer (al dan niet vrijwillig), maar ook minder voor de hand liggende zaken als het onverhoopt overlijden van een werknemer. Daarbij is minstens net zo belangrijk dat vooraf duidelijk wordt afgesproken tegen welke prijs dat moet gebeuren of op basis van welke berekening/formule, die uiteraard ook per situatie weer kan verschillen. Naast afspraken over terugverkoop is wellicht net zo belangrijk het maken van afspraken over verplichtingen van de werknemer om de aandelen te verkopen aan een derde, als de ondernemer(s) dat ook doen, derhalve als er sprake is van een exit.

Tot slot, vergeet niet om advies in te winnen ten aanzien van de prijs van een aan een werknemer uit te geven aandeel. Als de prijs (veel) te laag is, bestaat het (grote) risico dat de Belastingdienst een aanslag oplegt, omdat de werknemer (veel) te goedkoop aandelen heeft verkregen. Pas dus goed op bij het afspreken van een prijs en zorg dat er een goede onderbouwing van de waarde ligt, om dit risico zo veel mogelijk te beperken!